İş sözleşmesi geçerli bir neden gösterilmeden feshedilen işçi, belirli şartlar altında işe iadesini talep edebilir. Bu hak, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18 ilâ 21. maddelerinde düzenlenen iş güvencesi hükümlerine dayanır.
Kimler işe iade talep edebilir?
İş güvencesinden yararlanabilmek için kural olarak şu şartların birlikte bulunması gerekir:
- İşyerinde otuz veya daha fazla işçi çalışıyor olmalıdır.
- İşçinin en az altı aylık kıdemi bulunmalıdır.
- İş sözleşmesi belirsiz süreli olmalıdır.
- İşçi, işletmenin bütününü yöneten ve işçi alma ile işten çıkarma yetkisine sahip işveren vekili konumunda olmamalıdır.
Süreler
İşe iade talebindeki süreler hak düşürücü niteliktedir; kaçırılması hâlinde talep hakkı kaybedilir.
- Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulmalıdır. Arabulucuya başvuru, dava şartıdır.
- Arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamazsa, son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılabilir.
İşe iade kararının sonuçları
Mahkeme feshin geçersiz olduğuna karar verirse:
- İşçi, kararın kesinleşmesinden itibaren on iş günü içinde işverene başvurarak işe başlamak istediğini bildirmelidir.
- İşveren, başvurudan itibaren bir ay içinde işçiyi işe başlatmazsa işçiye dört ilâ sekiz aylık ücreti tutarında tazminat ödemekle yükümlü olur.
- İşçinin çalıştırılmadığı süre için en çok dört aya kadar doğmuş ücret ve diğer hakları ödenir.
Fesih bildiriminin içeriği ve tebliğ tarihi, sürelerin hesabında belirleyici olduğundan ilgili belgelerin saklanması önemlidir.